COVİD-19 DÖNEMİNDE ÇOCUK BESLENMESİ

Tüm dünyanın Covid-19 pandemisi ile çok yoğun mücadele ettiği bu günlerde, karantinalar, izolasyonlar, sağlık sorunları, online eğitim birçok açıdan günlük rutinlerin değişimine yol açmaktadır. Bir toplumun geleceği sağlıklı bireylerin varlığı ile mümkündür. Sağlıklı bireyler de ancak sağlıklı, yeterli ve dengeli beslenen çocuklarla mümkün olur. Bu nedenle çocuklarımızın beslenmesi her dönemde önemliyken, olağanüstü pandemi döneminde bu konu çok daha önem kazanmaktadır. 

Covid-19 virüsünün bebek ve çocuklara bulaşma riski anne babaları ciddi anlamda tedirgin etmekte ve özel önlemler alma zorunluluğunu ortaya çıkarmaktadır. Çocuklarda önlem olarak, bütün bireylerin uyguladığı maske, sosyal mesafe ve temizlik kurallarının yanında en önemlisi sağlıklı ve dengeli beslenmedir. Çocuklar erişkinlerden farklı olarak her yaşta büyüme ve gelişme gösterdiklerinden beslenmeleri hayati önem taşır. Çocuklar erişkinlere göre çok daha fazla protein ve enerjiye ihtiyaç duyar. Ayrıca bu dönemde yeterli miktarda çinko, demir ve A, B12, B6, C, D ve E vitaminlerinin alınması, bağışıklık fonksiyonunun sürdürülmesi için gereklidir. Birçok çalışmada D vitaminin önemi vurgulanmaktadır. D vitamini balık, yumurta, zenginleştirilmiş süt yoluyla alınabilir, UV ışığı varlığında deri altında sentezlenebilir. 

D vitamini, en çok kalsiyum düzenleyici rolü ve dolayısıyla kemik sağlığına katkısı ile ünlüdür, ancak aynı zamanda bağışıklık sistemini düzenlediği görülmüştür. Dünyadan bildirilen çeşitli yayınlarda normal D vitamini düzeyine sahip bireylerin Covid-19 riskinin azaldığı saptanmıştır.

Ayrıca 780 doğrulanmış Covid-19 vakasını  içeren yeni bir retrospektif çalışmada, D vitamini durumu yetersiz olanların ölüm olasılığı neredeyse 13 kat daha fazla olarak saptanmıştır.

Çinko eksikliği dünya çapında ciddi ve yaygın bir halk sağlığı sorunudur. Düşük çinko durumu, artan viral risk ile ilişkilendirilmiştir. Çinkonun cilt bakımı, ağız ve bağırsak mukozası için önemli olduğu gösterilmiştir. Serbest çinkonun doğrudan antiviral etkilere sahip olduğu gösterilmiştir. Çinko, hücresel büyüme ve farklılaşma için gereklidir. Çinko 200’den fazla enzim için yapı taşı oluşturmaktadır. Düşük çinko düzeylerinin, hem zatürreye yakalanma ve hem de zatürreye bağlı ölüm oranlarında artışa neden olduğu bildirilmiştir

C vitamini önemli bir antioksidan ve serbest radikallere karşı koruyucudur, yara iyileşmesinde önemlidir.

Covid-19 hastalığını bazı hastalar asemptomatik dediğimiz hiçbir bulgu göstermeksizin geçirip tesadüfen taramada saptanabilirken, bazı hastalar hafif veya orta şiddetli, öksürük, ateş ve nefes darlığı ile geçirebiliyor.Daha şiddetli vakalar, solunum sıkıntısı, kalple ilgili sorunlar, çoklu organ yetmezliği, septik şok ve ölüm ile sonlanmaktadır. Bu komplikasyonlar virüsün çoğalmasına neden olan veya durduran bağışıklık sistemimizin durumuna bağlı olarak meydana gelmektedir. Enfeksiyonu önlemek için en önemli korunma mekanizmamız sağlıklı bir bağışıklık sisteminin varlığıdır. Optimal bir bağışıklık sistemi için en önemli konu temel, yeterli ve dengeli beslenmedir. Dengeli bir diyet, virüsün herhangi bir saldırısına karşı koymaya yardımcı olabilecek güçlü bir bağışıklık sistemini garanti edecektir. Covid-19 ile savaşmak için bağışıklık sistemimizi iyileştirebilecek belirli gıda türlerinin farkında olmak gerekir. İşte Covid-19’a karşı bazı  beslenme kuralları:

  •  Mevsim meyveleri günlük beslenmenin içinde olmalıdır.
  • Taze sebzeler (yeşil dolmalık biber, sarımsak, zencefil, lahana, ıhlamur, kişniş, brokoli, yeşil biber) tüketilmelidir. Sebzeler, vitaminler ve mineraller gibi önemli besin maddelerinin kaybına yol açacağı için fazla pişirilmemelidir.
  • Yüksek diyet lifi içeriği olan sebzeler, meyveler, kuru baklagiller, tam tahıllı gıdalara yer verilmelidir.
  • Selenyum, E vitamini, çinko kaynağı badem, fındık, yer fıstığı, ceviz gibi kuruyemişler tüketilmelidir.
  • Zenginleştirilmiş süt ve süt ürünleri (B vitamini, D vitamini, çinko)  tüketimi her öğünde teşvik edilmelidir.
  • Tamamlayıcı beslenme çağındaki bir bebeğin günlük bir yumurta, 14-75 gr kadar et, tavuk, balık veya karaciğer tüketmesi uygundur. Somon, tuna uskumru, sardalya gibi Omega 3 zengini balık türleri bebek beslenmesine çok uygundur.
  • Şeker, tuz veya yağ oranı yüksek yiyecek ve atıştırmalıklar  tüketilmemeli, taze meyveler ve çiğ sebzeler seçilmelidir.
  • 1 yaştan sonra ek gıdaya eklenen tuz alımı sınırlı olmalıdır.
  • Her gün yaş aralığına göre yeterli su içilmesi teşvik edilmelidir.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK YAZILAR